Σε μια εποχή όπου οι γυναίκες καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα σε πολλαπλούς ρόλους, στερεότυπα, κοινωνικές προσδοκίες αλλά και προσωπικές επιθυμίες, η έννοια της θηλυκότητας μοιάζει πιο ανοιχτή και πολυδιάστατη από ποτέ. Ρωτήσαμε δέκα ξεχωριστές γυναίκες από διαφορετικούς χώρους τι σημαίνει για εκείνες θηλυκότητα σήμερα. Οι απαντήσεις τους κάθε άλλο παρά επιχειρούν να δώσουν έναν μονοδιάστατο ορισμό της θηλυκότητας, φωτίζουν, αντίθετα, τις πολλές, προσωπικές και συχνά αντιφατικές εκφάνσεις της – από τη δύναμη και τη φροντίδα μέχρι τη διεκδίκηση, τη συμπερίληψη, την ελευθερία και την αυθεντικότητα.
"Τι σημαίνει για σένα θηλυκότητα σήμερα;"
Λένα Διβάνη
Συγγραφέας, ιστορικός
Θηλυκότητα σημαίνει καινούρια αρχή, ξημέρωμα μετά το σκοτάδι, ήλιος μετά τη μπόρα, η ελπίδα της ανθρωπότητας ότι θα πάρει ανάποδη στροφή και θα ξαναγυρίσει στον ανθρωποκεντρισμό. Από μας ο κόσμος θα ξαναγεννηθεί. Είμαστε η τροφή και το χάδι και το φάρμακο. Ελπίζω και πιστεύω ότι δεν θα γίνουμε ποτέ η αρρώστια.
Τατιάνα Μελίδου
Ηθοποιός-Τραγουδίστρια
Για μένα η θηλυκότητα σήμερα είναι να νιώθεις άνετα με τον εαυτό σου και να μην φοβάσαι να δείξεις όλες τις πλευρές σου. Να μπορείς να είσαι δυναμική αλλά και ευαίσθητη, ανεξάρτητη αλλά και τρυφερή, χωρίς να απολογείσαι γι’ αυτό. Δεν πιστεύω ότι έχει σχέση μόνο με την εμφάνιση, αλλά κυρίως με την αυτοπεποίθηση, την ενέργεια και τον τρόπο που αντιμετωπίζεις τη ζωή. Για μένα, αληθινή θηλυκότητα είναι να εκφράζεσαι ελεύθερα, να γελάς και να μένεις αυθεντική σε αυτό που είσαι. Σημαίνει δύναμη, ρίζες και ανεξάντλητη υπομονή.
Σία Ζουρλαδάνη
PhD, MSc, Fitness Specialist
Όταν αντάμωσα το βλέμμα της μητέρας μου στο άκουσμα της διάγνωσης της ψυχικής νόσου του αδερφού μου.
Πράσινα, υγρά μάτια. Σκοτεινά. Μάχιμα.
Κοιτάζοντας τον Τάσο να αγγίζει τρυφερά και απαλά, με τα τεράστια δάχτυλά του, την κόρη μας, στο πρώτο της μπάνιο.
Παρακολουθώντας γυναικεία σπορ.
Τα κορίτσια που ντριμπλάρουν, που σουτάρουν, που μάχονται, που πέφτουν και ξανασηκώνονται.
Στις γυναίκες που οδηγούν αεροπλάνα, γρήγορα αυτοκίνητα και μηχανές.Που διευθύνουν ορχήστρες, θιάσους, εταιρείες.
Στο έργο αφύπνησης της αδερφής ψυχής, Κατερίνας.
Στη ζωγραφική της φίλης μου, της Ράνιας.
Στο ξυρισμένο κεφάλι και τα σούπερ μίνι της Ραφαέλας.
Στις φακίδες της Βασιλικής.
Στο απαλό δέρμα της Μάγιας.
Στα χαμηλοκάβαλα τζιν της Ανού.
Στα βγαλμένα φρύδια και στα crop tops του Αλέξη.
Στις ρίζες μου.
Στα κλαδιά μου.
Τη συναντώ παντού. Είμαι περικυκλωμένη από θηλυκότητα.
Νιώθω τυχερή.
Λουκία Μιχαλοπούλου
Hθοποιός
Πιστεύω πολύ στις δυνατότητες που έχουν τα δύο φύλα, το καθένα ξεχωριστά, αλλά και στη δύναμη που γεννιέται μέσα από την ένωσή τους. Δεν μπορώ να αντιληφθώ τη θηλυκότητα χωρίς την αρρενωπότητα, ούτε το αντίστροφο. Για μένα, η ουσία βρίσκεται στη συνύπαρξη και στη συμπληρωματικότητα.
Ζούμε σε μια εποχή που πολλές φορές μας φέρνει εμπόδια, μας κλονίζει και μας κάνει να χάνουμε την πίστη μας στους ανθρώπους και στη σύνδεση μεταξύ τους. Κι όμως, πιστεύω βαθιά ότι η διαφορετικότητα δεν χωρίζει…ενώνει. Μόνο μέσα από αυτήν μπορεί να υπάρξει εξέλιξη, πρόοδος και πραγματική δημιουργία.
Αυτό το βλέπω και στο θέατρο αλλά και στη ζωή γενικότερα: η μονάδα μπορεί να φωτιστεί από το σύνολο και, αντίστοιχα, το σύνολο να φωτιστεί από τις μονάδες που το αποτελούν. Και κάπως έτσι αισθάνομαι και τη θηλυκότητα σήμερα· ως μια δύναμη που δεν λειτουργεί ανταγωνιστικά, αλλά ενωτικά.
Σοφία Κουλουκούρη
Eικαστικός, σκηνοθέτης, ιστορικός τέχνης – συγγραφέας
Για τις θηλυκότητες το σήμερα δεν είναι παντού ίδια μέρα. Στο Αφγανιστάν, την Αλαμπάμα, και τη Σουηδία σήμερα είναι άλλες μέρες. Δικαιώματα εδραιωμένα δεν είναι οικουμενικά και οι νόμοι οπισθοδρομούν σκοντάφτοντας στα σώματά μας και το τι κάνουμε
μ’ αυτά, από το αιδοίο, τη μήτρα ως και το ένδυμα. Ότι στην Ελλάδα 55% των εφήβων φαντάζεται να θέτει όρια στο πώς ντύνεται η σύντροφος τους, ενώ μόνο πρόσφατα η Κομισιόν ψήφισε υπερ της ασφαλούς άμβλωσης και του «Μόνο το Ναι σημαίνει Ναι» σχετίζονται όλα με μια Δαμόκλειο σπάθη, το στίγμα της πόρνης.
Φωτεινά ιδωμένο, για μένα θηλυκότητα σημαίνει να ανήκεις εκ γενετής ή εξ επιλογής σε μια ταυτότητα διεκδικήσεων, εξελισσόμενη και συμπεριληπτική, όπου η φροντίδα είναι στοργή, όσο είναι και πάλη.
Αναστασία Παπαδοπούλου
Δρ. Αρχιτέκτων Μηχανικός και Τοπίου ΑΠΘ
Ακόμη και οι ερωτήσεις που θεωρούνται «φυσικές» ή «αθώες» κουβαλούν ήδη ένα πλαίσιο θέασης.
Παραφράζοντας τη Simone de Beauvoir, θα απαντήσω λέγοντας πως κανένα βιολογικό, ψυχικό ή κοινωνικό πεπρωμένο δεν καθορίζει τη μορφή που παίρνει κάθε οντότητα μέσα στον κόσμο και δεν αρκεί για να ορίσει αυτό που γινόμαστε.
Ελένη Λιάλη
Μοντέλο
Η θηλυκότητα για μένα σήμερα δεν έχει να κάνει μόνο με την εικόνα ή την εμφάνιση. Είναι ενέργεια, ευαισθησία και δύναμη μαζί. Είναι να μπορείς να είσαι τρυφερή χωρίς να θεωρείται αδυναμία και δυναμική χωρίς να χάνεις τη γλυκύτητά σου. Σε έναν κόσμο που πολλές φορές μας πιέζει να γίνουμε πιο «σκληρές», θεωρώ όμορφο μια γυναίκα να παραμένει συνδεδεμένη με το συναίσθημά της, με την κομψότητά της και με τη δική της αλήθεια. Για μένα, η πραγματική θηλυκότητα φαίνεται στον τρόπο που κοιτάς, που μιλάς, που κάνεις τους άλλους να αισθάνονται. Είναι κάτι βαθύ, όχι επιφανειακό. Και όταν είναι αληθινή, δεν χρειάζεται ποτέ να φωνάζει για να ξεχωρίσει.
Εύη Καλλίνη
Δημοσιογράφος, Επικεφαλής Επικοινωνίας & Δημοσίων Σχέσεων
Η θηλυκότητα είναι μια έννοια που βρίσκεται… σε μετάβαση, όπως άλλωστε και η εποχή μας. Ζούμε σε μία ρευστή εποχή, ο κοινωνιολόγος Ζίγκμουντ Μπάουμαν την έχει χαρακτηρίσει ως «η ζωή την εποχή της αβεβαιότητας». Σε αυτό το διαρκώς μεταβαλλόμενο τοπίο, ο σύγχρονος κόσμος ακροβατεί ανάμεσα στο παλιό και το νέο που έρχεται -ή ακόμη καλύτερα, που είναι εδώ και παλεύει να πάρει μια θέση στη σκακιέρα και να αποκτήσει ορατότητα. Η θηλυκότητα, λοιπόν, στη σύγχρονη εκδοχή της ξεφεύγει από τα αυστηρά πατριαρχικά πρότυπα και επαναπροσδιορίζεται ως μία ελεύθερη, συνειδητή επιλογή που δεν είναι μονοδιάστατη και δεν καθορίζεται αποκλειστικά από το βιολογικό φύλο και τις κοινωνικές νόρμες.
Ράνια Εμμανουηλίδου
Εικαστική καλλιτέχνιδα
Η θηλυκότητα μοιάζει με παλιό λογισμικό που κανείς δεν θυμάται ποιος εγκατέστησε. Κάποτε «φορτωνόταν» σε κορίτσια μαζί με οδηγίες χρήσης: χαμογέλα, υπάκουσε, γίνε επιθυμητή χωρίς να επιθυμείς πολύ. Σήμερα όμως, διεκδικεί το δικαίωμα να υπάρχει έξω από αυτά τα στενά όρια – όχι ως υποχρέωση, αλλά ως πεδίο ελευθερίας και αυτοπροσδιορισμού. Επανασυνδέεται με τη ρίζα της. Με την έννοια της τροφοδοσίας, την ικανότητα να γεννάς, όχι ζωή βιολογικά, αλλά ιδέες, σχέσεις, φαντασία, έμπνευση. Είναι μια δύναμη ρευστή, ανεκτική και μεταμορφωτική. Δεν αφορά το φύλο, αλλά μια ποιότητα ύπαρξης που μπορεί να κατοικεί σε κάθε σώμα και κάθε ταυτότητα. Οι ταυτότητες ανοίγουν σαν «παράθυρα».
Και ίσως τελικά η θηλυκότητα να είναι αυτό: η δυνατότητα να ξαναγράφεις τον «κώδικά» σου πριν προλάβει ο κόσμος να σε κατηγοριοποιήσει.
Ειρήνη Πασχαλέρη
Βιολόγος-ειδική στη διατροφή BSc MSc
Wellness traveller
Η θηλυκότητα για μένα είναι Ενέργεια! Η ικανότητα να μετατρέπεις τη φροντίδα σε δύναμη και την ισορροπία σε τρόπο ζωής. Μέσα από τη δουλειά μου στη διατροφή και το wellness έχω αντιληφθεί πως όταν μια γυναίκα φροντίζει το σώμα της και νιώθει καλά μέσα σε αυτό και εξασκεί το μυαλό της με δημιουργία εκπέμπει αυτοπεποίθηση χωρίς προσπάθεια. Η αληθινή θηλυκότητα δεν έχει να κάνει με τελειότητα αλλά με αυθεντικότητα, ενσυναίσθηση και εσωτερική ευεξία.
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ:
Ελένη Ομήρου
Αναδημοσίευση από το εξαμηνιαίο free press περιοδικό του ΚΘΒΕ «ΠΡΑΞΗ» (ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ – ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ 2026)
